به گزارش وب‌دا همدان، پنجمین جلسه کمیسیون تخصصی سلامت و تغذیه ذیل کارگروه سلامت و امنیت غذایی، با حضور دکتر غلامرضا کلوندی سرپرست دانشگاه علوم پزشکی همدان، رضا تابش مدیرکل امور اجتماعی و فرهنگی استانداری همدان، دکتر حبیب معصومی رئیس دبیرخانه کارگروه سلامت و امنیت غذایی استانداری و نمایندگان دستگاه‌ها و سازمان‌های عضو کمیسیون، معاونان و مدیران دانشگاه علوم پزشکی همدان برگزار شد.

سلامت؛ مسئولیتی فراتر از نظام بهداشت و درمان

دکتر غلامرضا کلوندی در این نشست با اشاره به اینکه نظام سلامت به تنهایی نمی‌تواند همه مؤلفه‌های مؤثر بر سلامت جامعه را مدیریت کند، اظهار کرد: برآوردها نشان می‌دهد حدود ۲۰ تا ۲۵ درصد از مؤلفه‌های سلامت در اختیار مستقیم حوزه بهداشت است و ۷۵ تا ۸۰ درصد دیگر به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم با وظایف و عملکرد سایر دستگاه‌های دولتی و غیردولتی ارتباط دارد.

وی افزود: بنابراین اگر قرار است نظام سلامت بتواند پاسخگوی نیازهای جامعه باشد، سایر دستگاه‌ها و حتی سازمان‌های مردم‌نهاد نیز باید در این مسیر نقش خود را به‌درستی ایفا کنند؛ چرا که بسیاری از عواملی که سبک زندگی افراد را شکل می‌دهند، خارج از اختیار مستقیم دانشگاه علوم پزشکی قرار دارند.

سرپرست دانشگاه علوم پزشکی همدان یکی از مسائل مهم در این حوزه را نابرابری در سلامت دانست و گفت: دسترسی عادلانه مردم به خدمات سلامت از موضوعات اساسی است و تفاوت میان دسترسی و برخورداری شهروندان در مناطق شهری و روستایی می‌تواند بر وضعیت سلامت جامعه اثرگذار باشد.

کلوندی ادامه داد: برای رسیدن به سلامت عادلانه، باید همه دستگاه‌ها در کنار دانشگاه علوم پزشکی قرار گیرند و هر دستگاه متناسب با وظایف و ظرفیت‌های خود در کاهش نابرابری‌های سلامت نقش‌آفرینی کند.

ضرورت تقویت قانون‌گذاری برای مقابله با تبلیغات آسیب‌رسان

وی با اشاره به موضوع مطرح‌شده درباره نبود ضمانت اجرایی و مجازات مشخص برای تبلیغات کالاها و خدمات آسیب‌رسان به سلامت، تصریح کرد: این موضوع را به‌عنوان یکی از مطالبات جدی حوزه سلامت دنبال خواهیم کرد و در نشست با کمیسیون بهداشت و درمان مجلس نیز بر ضرورت ورود جدی‌تر قانون‌گذار به این حوزه تأکید خواهیم داشت.

سرپرست دانشگاه علوم پزشکی همدان با بیان اینکه تبلیغات نقش مهمی در شکل‌گیری سبک زندگی و الگوی مصرف افراد دارد، اظهار کرد: بسیاری از رفتارهای مرتبط با سلامت از جمله نوع تغذیه، انتخاب مواد غذایی و برخی عادات فردی تحت تأثیر فضای تبلیغاتی قرار می‌گیرند و نمی‌توان نسبت به آثار این تبلیغات بر سلامت جسم و روان جامعه بی‌تفاوت بود.

وی با اشاره به برخی تبلیغات در فضای رسانه‌ای و مجازی افزود: زمانی که یک رفتار یا محصول به‌صورت گسترده و جذاب تبلیغ می‌شود، به‌ویژه برای کودکان و نوجوانان می‌تواند به ایجاد تقاضا و تغییر الگوهای رفتاری منجر شود؛ بنابراین لازم است در کنار اقدامات فرهنگی و آموزشی، چارچوب‌های قانونی و نظارتی نیز تقویت شود.

توجه به سلامت فرآورده‌های غذایی و مکمل‌ها

در بخش دیگری از جلسه، دکتر امیر بهاری‌فر سرپرست معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی همدان، با اشاره به گستردگی حوزه نظارت بر داروخانه‌ها، عطاری‌ها، باشگاه‌های بدنسازی و شرکت‌های توزیعی، کمبود نیروی انسانی را یکی از چالش‌های مهم حوزه نظارت بر فرآورده‌های سلامت‌محور دانست.

وی همچنین بر اهمیت مصرف منطقی مکمل‌های غذایی و ورزشی تأکید کرد و گفت: بخش مهمی از آسیب‌های احتمالی این فرآورده‌ها ناشی از مصرف غیرمنطقی، تجویز نشدن توسط افراد متخصص و در برخی موارد عرضه فرآورده‌های فاقد مجوز است.

در ادامه جلسه نیز موضوع سلامت و کیفیت روغن‌های خوراکی، کاهش اسیدهای چرب ترانس در فرآورده‌های غذایی، نظارت بر محصولات عرضه‌شده در بازار و اهمیت توجه مردم به نشانگرهای رنگی تغذیه‌ای مورد بررسی قرار گرفت. 

تأکید بر نقش دستگاه‌ها در اجرای سند سلامت و امنیت غذایی

در ادامه این نشست، دکتر حبیب معصومی رئیس دبیرخانه کارگروه سلامت و امنیت غذایی استانداری همدان، با تشریح جایگاه کمیسیون سلامت و تغذیه، اظهار کرد: این کمیسیون ذیل سند ۱۰ ساله سلامت و امنیت غذایی تشکیل شده و برای اجرای این سند در سطح ملی و استانی، کمیسیون‌های تخصصی مختلفی پیش‌بینی شده است که مسئولیت کمیسیون سلامت و تغذیه بر عهده دانشگاه علوم پزشکی قرار دارد.

وی با اشاره به وجود تکالیف متعدد برای دستگاه‌های مختلف در این سند، بر ضرورت مشارکت همه دستگاه‌های مسئول در اجرای مصوبات تأکید کرد.

تبلیغات کالاهای آسیب‌رسان زیر ذره‌بین نظارت

دکتر شراره نیک‌سیر مدیر گروه بیماری‌های غیرواگیر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان نیز در این جلسه با بیان اینکه بخش قابل توجهی از مرگ‌ومیر و بار بیماری‌ها در کشور به بیماری‌های غیرواگیر مربوط است، گفت: تغذیه ناسالم، کم‌تحرکی و سایر عوامل مرتبط با سبک زندگی از مهم‌ترین عوامل خطر بیماری‌های غیرواگیر هستند و تبلیغات می‌تواند بر عادات خرید و مصرف مردم اثرگذار باشد.

وی افزود: فهرست کالاها و خدمات آسیب‌رسان به سلامت هر سال به‌روزرسانی و به دستگاه‌های مرتبط ابلاغ می‌شود و نظارت بر نحوه اجرای آن در حوزه‌های مختلف دنبال می‌شود.

دکتر نیک‌سیر با اشاره به اقدامات انجام‌شده در نیمه نخست سال ۱۴۰۵، از مکاتبه و هماهنگی با دستگاه‌هایی از جمله اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، شهرداری‌ها، سازمان تعزیرات حکومتی، پلیس فتا، صداوسیما، کانون‌های تبلیغاتی و اتحادیه‌های صنفی خبر داد و گفت: آموزش عمومی، پایش تبلیغات و اطلاع‌رسانی به واحدهای صنفی و تولیدی از جمله اقدامات انجام‌شده در این زمینه بوده است.

وی همچنین یکی از چالش‌های اصلی اجرای برنامه را نبود قانون مشخص برای تعیین مجازات تبلیغات کالاها و خدمات آسیب‌رسان به سلامت عنوان کرد.

مهندس حجت‌اله کمکی مدیر نظارت بر فرآورده‌های غذایی نیز در این نشست با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای کاهش اسیدهای چرب ترانس در روغن‌های خوراکی و فرآورده‌های غذایی، اظهار کرد: با اصلاح ضوابط و استانداردهای ملی، میزان مجاز اسیدهای چرب ترانس در برخی گروه‌های روغنی کاهش یافته است و این موضوع به‌دلیل ارتباط مستقیم مصرف چربی‌های ترانس با افزایش خطر بیماری‌های قلبی و عروقی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

 وی افزود: برنامه پایش محصولات غذایی در سطح کارخانه‌ها و بازار به‌صورت مستمر انجام می‌شود و روغن‌های خوراکی و محصولات فرآوری‌شده از جمله گروه‌هایی هستند که در این برنامه مورد بررسی قرار می‌گیرند.

مهندس کمکی همچنین بر اهمیت توجه مردم به نشانگر رنگی تغذیه‌ای روی محصولات غذایی تأکید کرد و گفت: این نشانگر اطلاعاتی درباره میزان انرژی، قند، نمک، چربی و اسیدهای چرب ترانس در اختیار مصرف‌کننده قرار می‌دهد و می‌تواند به انتخاب آگاهانه‌تر مواد غذایی و اصلاح الگوی مصرف کمک کند.

دکتر کلوندی در جمع‌بندی مباحث این نشست، بر ضرورت استمرار همکاری میان دستگاه‌های مسئول تأکید کرد و گفت: سلامت مردم موضوعی فرابخشی است و اگر بخواهیم در این حوزه به نتیجه مطلوب برسیم، باید همه دستگاه‌ها در چارچوب مسئولیت‌های خود پای کار باشند و برای کاهش عوامل خطر و ارتقای کیفیت زندگی مردم، اقدامات هماهنگ و مؤثری انجام دهند.