کاهش نرخ رشد جمعیت، مخاطرهای جدی در آینده نزدیک کشور
کارشناس
جمعیت و باروری معاونت بهداشتی دانشگاه گفت: کاهش نرخ رشد جمعیت، مخاطرهای جدی در
آینده نزدیک کشور است.
به
گزارش پایگاه خبری وبدا در همدان، جمعیت و دگرگونی های باروری از متغیرهای اساسی سیاست
گذاری و طراحی برنامه های توسعه اقتصادی- اجتماعی کشورهاست و باروری، مهاجرت و مرگ
سه متغیر تعیین کننده حجم جمعیت هستند.
باروری
و تزاید نسل از مفاهیم مهم جمعیتی محسوب میشود که
در نزد ادیان و فرق گوناگون همیشه مورد توجه بوده است چراکه بقاو دوام هر جامعه به
این موضوع مهم بستگی دارد.
در
سالهای اخیر این موضوع در کشور ما بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است به طوری
که رهبر معظم انقلاب نیز در این راستا به صورت مکرر تأکیداتی داشتهاند و سیاستهای
جمعیتی نیز در این زمینه تدوین شده است.
با
توجه به اینکه نرخ رشد در برخی استانهای کشور رو به کاهش رفته و خطر پیری جمعیت
در سالهای آتی به صدا درآمده است، مترصد آن شدیم که گفتگویی با مسئولین جمعیت و
باروری داشته و ابعاد مختلف این موضوع را مورد بررسی قرار دهیم.
پیشتر
در گفتگو با دکتر نوری مدیر سلامت خانواده و جمعیت معاونت بهداشتی دانشگاه وضعیت
استان همدان و اقدامات صورت گرفته در این موضوع را مورد بررسی قرار دادیم.
آنچه
در ادامه میخوانید شرح گفتگوی ما با مریم بگلری کارشناس جمعیت و باروری معاونت بهداشتی
دانشگاه است:
به
گزارش پایگاه خبری وبدا در همدان مهندس مریم بگلری در گفتگو با خبرنگار ما اظهار
کرد: تأکیدات رهبر معظم انقلاب و سند صیانت از جمعیت با هدف کلی در زمینه افزایش نرخ
باروری کلی مشتمل بر راهبردهایی است که در راستای صیانت از جمعیت و جوانی خانواده
باید مد نظر قرار گیرد.
وی با
بیان اینکه توانمندسازی ذینفعان کلیدی و جمعیت هدف در راستای صیانت از جمعیت
نخستین راهبرد جمعیت، در این رابطه است گفت: پیشگیری و مدیریت ناباروری در کشور، ارتقای
سلامت مادران، ارتقای رشد و تکامل همه جانبه کودکان (تاک)، ارتقای نرخ باروری کلی در
زنان و مردان متاهل، پیشگیری و مدیریت سقط در سطح ملی و رصد دقیق آمایش جمعیت و افزایش
هدفمند نرخ باروری درسطوح دانشگاهی/ استانی و کشوری از جمله تکالیفی است که بر
عهده دانشگاههای علوم پزشکی سراسر کشور در موضوع جمعیت گذاشته شده است.
** توسعه پژوهشهای دانشگاهی با هدف صیانت از جمعیت در راستای حفظ و ارتقای باروری
کارشناس
جمعیت و باروری معاونت بهداشتی دانشگاه همچنین توسعه همکاریهای بینبخشی در زمینه
صیانت از جمعیت را راهبردی مهمی در لزوم مشارکت بین دستگاهی برشمرد و افزود: توسعه
پژوهشهای با هدف صیانت از جمعیت در راستای حفظ و ارتقای باروری، توسعه فناوری ها و
محصولات/ خدمات دانش بنیان مرتبط با درمان ناباروری و ابداعات در حوزه رفتار باروری
در حوزه علوم شناختی – عصبی با تکیه
بر دانش بومی در راستای وظایف پژوهش محور دانشگاهها در حوزه جمعیت تعریف شده است.
وی با
اشاره به اینکه تربیت و توانمندسازی نیروی انسانی در حوزه پیشگیری از ناباروری، سلامت
جنسی و مشاوره فرزندآوری از دیگر راهبردهایی است که در این سرفصل تعریف شده است
تبیین کرد: اصلاح قوانین و خط مشیهای نظام سلامت در راستای صیانت از جمعیت، تسهیل
ازدواج در بین دانشجویان و نخبگان جوان، تسهیل ازدواج در بین کارکنان نظام سلامت و
سایر کارمندان دولت نیز در راستای تقویت حوزه فرزندآوری مورد تأکید قرار گرفته
است.
**شرایط جمعیت و نرخ رشد در استان همدان
مهندس
بگلری در ادامه وضعیت موجود استان در حوزه جمعیت را تشریح کرد و گفت: جمعیت استان همدان
815/586/1نفر است، که 4/63% این جمعیت را جمعیت
شهری و6/36% آن را جمعیت روستایی تشکیل میدهد، از این تعداد 7/48درصد جمعیت استان
را زنان 54-10 ساله ( 522325 نفر) تشکیل داده که 21 % آن زنان همسردار (333935نفر)
می باشد،
وی
اضافه کرد: میزان باروری کلی در استان از 07/2 فرزند به ازای هر زن در سال 95 به 69/1 فرزند در سال 99 رسید که از میانگین
کشوری (71/1) پایینتر بوده و میتواند متاثر ازکاهش آمار ازدواج، بالارفتن سن ازدواج،
افزایش فاصله ازدواج تا تولد اولین فرزند، افزایش فاصله بین فرزندان و درنتیجه کاهش
موالید باشد به طوریکه تعداد موالید زنده در دانشگاه
همدان از 31920 تولد در سال 95 به 22156 تولد در سال 99 رسیده که بیانگر سیر نزولی
فرزندآوری در استان در سالهای اخیر میباشد.
کارشناس
جمعیت و باروری معاونت بهداشتی دانشگاه ادامه داد: میانسالان استان (گروه سنی
59-30 سال) براساس سرشماری سال 95، 683620 نفر ( 7/37%) از جمعیت کل استان بوده است
که هم اکنون با توجه به تعداد میانسالان ثبت
نام شده در سامانه سیب درصد این گروه سنی 2/46% ( 734516 نفر) از جمعیت استان راتشکیل
میدهد و بیانگر این است که استان همدان نیز در پنجره فرصت جمعیتی قراردارد.
وی
افزود: با توجه به افزایش سرعت سالخوردگی جمعیت در کشور، استان همدان نیزاز این امر
مستثنی نبوده و درصد جمعیت سالمندان از 8/8 درصد در سال 1390 به 6/11 درصد در سال1399
افزایش پیدا کرده است.
مهندس
بگلری در بخش دیگری از سخنان خود، اقدامات انجام شده در معاونت بهداشتی در زمینه صیانت
از جمعیت و باروری را تبیین و اظهار کرد: ارتقای آموزشهای تکمیلی هنگام ازدواج از
2 ساعت به 6 ساعت با تاکید بر مهارتهای زوجین و سلامت جنسی با رعایت چارچوبهای مذهبی،
فرهنگی و اجتماعی در این راستا صورت گرفته است.
وی
خاطرنشان کرد: توانمندسازی نیروی انسانی در ارائه خدمات باآموزش و تلاش در راستای کاهش
میزان سقط جنین با ارتقای آموزشها و مراقبت های پیش از بارداری جهت گروههای هدف؛ فرهنگسازی
برای حفظ بارداریهای ناخواسته و پیشگیری از اقدام به سقط به بهره گیری از زمینههای
اعتقادی و مذهبی نیز از دیگر اقداماتی است که این معاونت در راستای محافظت از نرخ
باوروری انجام داده است.
** افزایش آگاهی جامعه در زمینه اهمیت فرزندآوری سالم و اجتناب از تک فرزندی
از مهمترین محورهای جبران کاهش نرخ رشد جمعیت
کارشناس
جمعیت و باروری معاونت بهداشتی دانشگاه افزایش آگاهی جامعه در زمینه اهمیت فرزندآوری
سالم و اجتناب از تک فرزندی را از مهمترین محورهای مورد توجه در جبران کاهش نرخ
رشد جمعیت دانست و افزود: در معاونت بهداشتی دانشگاه اقداماتی نظیر ارائه مشاوره به
منظور کاهش میانگین زمانی بین فرزندان، تامین مراقبتهای کیفی دوران بارداری و مراقبتهای
ویژه برای بارداریهای پرخطر همچنین تامین و توزیع بسته های آموزشی جهت ارتقای آگاهی
، نگرش و عملکرد جامعه در زمینه عوامل مستعدکننده ناباروری در این خصوص انجام شده
است.
وی
ادامه داد: تأمین خدمات سلامت مادر و کودک و باروری در راستای ارتقای نرخ باروری کلی
و افزایش بارداریهای برنامه ریزی شده مبتنی بر سیاستها و دستورالعملها و شناسایی زوجین
نابارور و ارجاع جهت درمان ناباروری نیز در این در این راستا پیگیری و برنامهریزی
میشود.
مهندس
بگلری با تأکید بر لزوم ارائه رویکردهای بخشی و بینبخشی لازم جهت دستیابی به اهداف
برنامه صیانت از جمعیت تبیین کرد: ایجاد و تقویت خدمات مشاورهای پس از ازدواج با رویکرد
حل مشکلات زوجین در ابتدای زندگی زناشویی و پس از آن توسط دستگاههای مرتبط، تلاش ادارات
و سازمانهای مؤثر در امور فرهنگی، قوه قضاییه، ورزش و جوانان و... درجهت فرهنگ سازی
به منظور ضد ارزش دانستن طلاق در جامعه باید با همکاری دیگر دستگاهها و ادارات
مرتبط پیگیری و اجرایی شود.
وی
ادامه داد: تلاش دستگاههای دخیل در امور فرهنگی جهت تقویت نگرش جامعه، به ویژه جوانان
نسبت به ازدواج و تشکیل زندگی مشترک، فرهنگ سازی در راستای پیشگیری از سقط غیر قانونی
و غیر شرعی، ایجاد تعهد در دستگاههای اجرایی
نسبت به تامین مقدمات لازم برای ازدواج( اشتغال،مسکن
و...)، برنامه ریزی دستگاههای مرتبط در خصوص کاهش متوسط سن ازدواج و ایجاد دسترسی به
پوشش کامل بیمه خدمات ناباروری نیز اقدامات محوری است که میتواند در نرخ رشد
جمعیت اثرگذار باشد و معاونت بهداشتی دانشگاه در این راستا نیز اقدامات مهم و
مؤثری داشته است. /ب
