دکتر سیامک دانشور، متخصص جراحی عمومی و فلوشیپ جراحی کولورکتال، در گفت‌وگو با وبدا در همدان با تشریح علائم، علل و راه‌های پیشگیری و درمان بیماری هموروئید (بواسیر) اظهار کرد: هموروئید یکی از شایع‌ترین بیماری‌های ناحیه آنورکتال است که در اثر افزایش فشار وریدی و بزرگ‌شدن بالشتک‌های عروقی طبیعی ناحیه مقعد ایجاد می‌شود.

وی افزود: این بالشتک‌های عروقی که از مجموعه‌ای از عروق شریانی، وریدی و مویرگ‌ها تشکیل شده‌اند، نقش مهمی در کنترل دفع دارند و حدود ۲۵ درصد از مکانیسم جلوگیری از دفع غیرارادی گاز یا ترشحات را بر عهده دارند.

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان ادامه داد: هنگام افزایش فشار داخل شکم، مانند سرفه، خنده یا اعمال فشار شدید هنگام دفع، این بالشتک‌ها به‌طور طبیعی برجسته می‌شوند و به حفظ کنترل دفع کمک می‌کنند.

یبوست، عامل اصلی بروز هموروئید

این فلوشیپ جراحی کولورکتال با اشاره به عوامل زمینه‌ساز هموروئید تصریح کرد: یبوست‌های مزمن، اعمال فشار مکرر هنگام اجابت مزاج و سبک زندگی کم‌تحرک از مهم‌ترین علل بروز این بیماری به شمار می‌روند.

وی افزود: در صورت بزرگ‌شدن بیش از حد این بالشتک‌ها، بیماری هموروئید ایجاد می‌شود.

درجات هموروئید و علائم شایع

دکتر دانشور هموروئید را دارای چهار درجه دانست و توضیح داد:

•  درجه یک: بالشتک‌ها در محل طبیعی خود باقی می‌مانند.

•  درجه دو: بیرون‌زدگی ایجاد می‌شود اما به‌طور خودبه‌خود به داخل بازمی‌گردد.

•  درجه سه: بیرون‌زدگی تنها با کمک دست به داخل بازگردانده می‌شود.

•  درجه چهار: بیرون‌زدگی دائمی است و به داخل بازنمی‌گردد.

وی شایع‌ترین علائم هموروئید را بیرون‌زدگی و خونریزی بدون درد هنگام یا پس از اجابت مزاج عنوان کرد و افزود: در هموروئیدهای خارجی یا موارد ترومبوزه، به دلیل درگیری ناحیه پرعصب اطراف مقعد، درد نیز ممکن است بروز کند.

پیشگیری با اصلاح سبک زندگی

این جراح کولورکتال با تأکید بر نقش پیشگیری گفت: بهترین راه پیشگیری از هموروئید، اصلاح سبک زندگی و الگوی تغذیه است. قوام مدفوع نباید بیش از حد سفت یا شل باشد؛ فعالیت بدنی منظم، خواب کافی، مصرف مناسب فیبر و پرهیز از نشستن طولانی‌مدت در سرویس بهداشتی، نقش مهمی در پیشگیری از این بیماری دارند.

درمان مرحله‌به‌مرحله؛ جراحی آخرین انتخاب

دکتر دانشور با بیان اینکه درمان هموروئید بر اساس شدت علائم انجام می‌شود، اظهار کرد: درمان خط اول شامل اصلاح تغذیه، تغییر سبک زندگی و استفاده از داروهای مناسب است. در صورت نیاز، درمان‌های موضعی مانند پمادها و شیاف‌ها می‌توانند به کاهش علائم کمک کنند.

وی ادامه داد: اگر این روش‌ها مؤثر نباشد، درمان‌های مداخله‌ای یا جراحی مطرح می‌شود که می‌تواند شامل روش‌هایی مانند جراحی باز، لیزر، RF یا دیاترمی باشد. انتخاب روش درمانی کاملاً به شرایط بیمار و تشخیص پزشک بستگی دارد.

هموروئید منجر به سرطان نمی‌شود

این متخصص جراحی کولورکتال با رد باورهای نادرست تأکید کرد: هموروئید هیچ‌گاه به سرطان تبدیل نمی‌شود، اما استرس می‌تواند از طریق تغییر عادات اجابت مزاج باعث تشدید علائم بیماری شود.

توصیه پایانی

دکتر دانشور در پایان خاطرنشان کرد: هموروئید بخشی از مکانیسم طبیعی دفاعی بدن است و باید با آن منطقی و مرحله‌به‌مرحله برخورد کرد. توصیه من این است که بیماران و حتی همکاران پزشکی، از شتاب‌زدگی در انجام جراحی پرهیز کرده و ابتدا درمان‌های غیرجراحی را به‌طور کامل دنبال کنند تا بافت طبیعی ناحیه حفظ شود. جراحی باید آخرین گزینه درمانی و صرفاً با تشخیص پزشک انجام شود.