گروه پزشکی مولکولی از سال 1387 در میان سه گروه پزشکی مولکولی، ژنتیک و زیست فناوری پزشکی در دانشکده پزشکی مشغول فعالیت بوده است. این گروه از سال 1403 به طور مستقل در دانشکده علوم و فناوری های نوین پزشکی مستقر و فعال شده است امروز. جهت آشنایی بیشتر با این گروه آموزشی خدمت خانم دکتر راضیه امینی عضو هیئت علمی و مدیر گروه پزشکی مولکولی رفتیم و با ایشان به گفتگو پرداختیم.

1. -     از خودتان شروع کنیم، اینکه اهل کجا هستید و زندگی تحصیلی خود را چگونه گذراندید؟

راضیه امینی، متولد 1351و اهل همدان هستم. مقاطع تحصیلی کارشناسی علوم آزمایشگاهی، کارشناسی ارشد خون شناسی و دکترای تخصصی پزشکی مولکولی را طی کرده ام و در سال 1391 در مقطع دکترای تخصصی پزشکی مولکولی از دانشگاه پوترای مالزی فارغ التحصیل شدم و در سال 1393 در دانشگاه علوم پزشکی همدان به عنوان هیئت علمی جذب شدم و اکنون به عنوان دانشیار گروه پزشکی مولکولی انجام وظیفه میکنم.

 

2. -      چرا رشته پزشکی مولکولی را انتخاب کردید و چگونه به این رشته علاقه‌مند شدید؟

 با توجه به علاقه من در زمینه تشخیص مولکولی بیماریها، پزشکی شخص محور، سلول درمانی و تحقیقات آزمایشگاهی به ویژه مطالعات در سطح مولکولی و با توجه به ماهیت رشته پزشکی مولکولی این رشته را انتخاب کردم. رشته پزشکی مولکولی، به دلیل ورود به ساختار و اساس بیماریها از جنبه تحقیقاتی از لذت بخش ترین و از جنبه اهمیت از تاتیر گذارترین رشته ها در تولید علم در  زمینه های مختلف پزشکی است و چشم انداز بسیار امیدوار کننده ای در پیش رو دارد. این امر با توجه به وسیع الطیف بودن  مطالعات در این رشته بوده که شامل مطالعه دقیق مکانیسم های مولکولی بیماری ها می باشد.

 

3. -     رشته پزشکی مولکولی را چگونه معرفی می کنید و چگونه دانشجویان را دعوت به انتخاب این رشته در تحصیلات تکمیلی می‌کنید؟

رشته پزشکی مولکولی، ورود و سیر در افق های جدید در درمان و تشخیص بیماری ها هست و این نکته، درعلم پزشکی بسیار حائز اهمیت میباشد. تحقیقات در پزشکی مولکولی موجب شناسایی مسیر های جدید در تشخیص زود هنگام بیماری ها، درمان بیماری های مختلف و ارتقای روش های تحلیل مولکولی می شود. نکته مهمتر اینکه مطالعات در این رشته می تواند در توسعه درمان های هدفمند و شخصی سازی شده و کاملا اختصاصیPersonalized Medicine  برای هر فرد شود. این رویکرد امکان طراحی درمان های دقیق تر و موثرتر را فراهم میکند.

با توجه به موارد ذکر شده، به دانشجویان که علاقه به کار در حیطه تشخیص مولکولی بیماریها در آزمایشگاههای بالینی را دارند و کنجکاو  در حل معماهای علمی پیچیده هستند، افرادی که از جزئیات دقیق و تحقیقات عمیق لذت می برند، دانشجویانی که خواهان این هستند که تأثیر مستقیمی بر سلامت انسان بگذارند و علاقه به نوآوری و فناوری های پیشرفته پزشکی دارند این رشته را توصیه می کنیم.

 

4. -     در مورد گروه پزشکی مولکولی و تاریخچه تأسیس آن توضیح دهید؟

گروه پزشکی مولکولی از سال 1387 تأسیس شده است. در ابتدا با گروه های زیست فناوری پزشکی و ژنتیک در دانشکده پزشکی ادغام بوده است و در سال 1403 گروه به صورت مستقل در دانشکده فناوری های نوین پزشکی در حال فعالیت میباشد.

 

5. -      در مورد تعداد دانشجویان و هیئت علمی گروه نیز اطلاعاتی بدهید؟

در هر سال بین3 -2 دانشجو در مقطع دکتری پزشکی مولکولی در این گروه جذب میشود. در حال حاضر 11 دانشجو در حال تحصیل می باشند و مجموع تعداد دانشجویان فارغ التحصیل 21 نفر  میباشد. خوشبختانه فارغ التحصیلان در مراکز درمانی، آموزشی و یا تحقیقاتی در داخل و یا خارج از کشور مشغول به فعالیت میباشند.

اکنون در گروه پزشکی مولکولی 6 عضو هیئت علمی مشغول به کار هستند که 4 نفر عضو اصلی در رشته پزشکی مولکولی و دو نفر عضو وابسته از اساتید محترم بالینی (متخصص غدد درون ریز و متابولیسم بالغین و متخصص بیماریهای گوارش و کبد بالغین) می باشند.

 

6. -      چه کمبودهایی چه از لحاظ آموزشی و چه از لحاظ امکانات آزمایشگاهی و کار گروهی در رشته پزشکی مولکولی وجود دارد و برای رفع آن چه اقداماتی انجام شده است؟

در حال حاضر کوریکولوم رشته نیاز به باز نگری و گنجاندن واحد کارورزی در بخش های تشخیص مولکولی آزمایشگاههای بیمارستان ها دارد که امیدوارم با پیگیری دانشکده و دانشگاه از طریق وزارت متبوع این امر محقق شود. همچنین اخذ نظام پزشکی از چالش های حل نشده برای این رشته در سالیان متمادی است اما از نظر امکانات و تجهیزات قطعاً یک سری کمبودها وجود دارد، مخصوصاً با توجه به پیشرفت ها و توسعه تکنیک های آزمایشگاهی مسلماً ما هم نیاز به بروزرسانی امکانات و تجهیزات آزمایشگاهی داریم. در تلاش هستیم که بتوانیم این کمبودها را برطرف کنیم و ان شالله با همراهی و مساعدت مسئولین دانشکده و دانشگاه تجهیزات و امکانات مورد نیاز  به روز شوند.

 

7. -      چه مشکلاتی در مقطع دکترای تخصصی این رشته وجود دارد؟

مشکل اصلی در مقطع دکترای این رشته بحث هماهنگی ساعت کاری و تردد دانشجویان غیر بومی شاغل است. مشکل دیگر درباره دانشجویان متأهل میباشد. مشکل خوابگاه متأهلی که کمبود آن حس می شود و گویا اولویت هم شامل رشته های دیگر به ویژه در مقاطع رزیدنتی هست و معمولاً دانشجویان در نوبت های طولانی برای خوابگاه های متأهلی می مانند و این باعث می شود که نتوانند در همدان ساکن باشند، تردد نیز برای آنها هزینه بر است به این ترتیب مشکل های زیادی در تحصیلشان پدید می آورد. امیدوارم راهکارهایی باشد که این دسته از دانشجویان بتوانند از خوابگاه متأهلی استفاده کنند چرا که ما با درصد قابل توجهی از این دانشجویان مواجه می باشیم.

 

8. -      آینده رشته پزشکی مولکولی را چگونه پیش بینی می‌کنید؟

لازم است متذکر شوم با توجه به عدم اجرا و نظارت سیاست های کلان ترسیم شده برای رشته متأسفانه رغبت فارغ التحصیلان رشته های با پایه بالینی یرای ورود به این رشته نسبت به گذشته دستخوش تغییراتی شده است اما در دانشگاه علوم پزشکی همدان با توجه به فعالیت و تحقیقات اساتید محترم و دانشجویان و نتایج حاصل از آن در دانشگاه آینده بسیار روشنی برای این رشته متصور است. به نظر می رسد درصورت همکاری مستمر با اعضای هیات علمی بالینی و منفک نشدن رشته از حوزه بالین، پزشکی مولکولی در آینده نقش محوری در ارتقاء سلامت انسان ایفا نماید و بسیاری از محدودیت های فعلی در درمان اولیه و تشخیص بیماری ها برطرف گردد.  

 

 

9. -      از تجربه های کاری و درس‌هایی که از آن گرفته‌اید صحبت کنید؟

با توجه به تحقیقات و مطالعاتی که در بیماری های مختلف از جمله سرطان در گروه داشتیم تجربیات به دست آمده در درجه اول شامل اهمیت انجام کار گروهی است که مسلماً با حضور متخصصین پایه و بالینی مرتبط می توان مطالعات و تحقیقات مسئله محوری برنامه ریزی نمود که نتایج آن می تواند راه گشای مسائل و مشکلات پیش رو در تشخیص و درمان بیماری ها از جمله سرطان باشد. نکته بعدی اینکه در حضور یک تیم تحقیقاتی مناسب و مؤثر فراهم بودن امکانات و تجهیزات به روز اهمیت ویژه ای دارد و در کل در یک مجموعه آگاه به فعالیت گروهی و به روز بودن تجهیزات مورد نیاز مطالعات می توان تحقیقات مؤثری در جهت ارتقای سلامت جامعه انجام داد. نکته مهم دیگر این که با توجه به مطالعاتی که در زمینه سلول های بنیادی در بحث درمان بیماریهای مختلف در گروه صورت گرفته است، می توان ادعا نمود همکاران محترم در این گروه پتانسیل لازم جهت انجام پروژهای سلول درمانی و ارائه مشاوره در این زمینه به همکاران محترم بالین را دارا می باشند.

 

 

10. -   در پایان اگر صحبتی با مسئولان و دانشجویان دارید بفرمایید.

بحث تجهیزات و امکانات یکی از اصول اولیه و مهم در مطالعات آزمایشگاهی است و اگر قرار باشد تحقیقات مؤثری را برنامه ریزی کنیم که موازی و هم سطح با تحقیقات در دنیا باشد. این مسئله نیازمند برخورداری از تجهیزات و امکانات به روز می باشد و این نکته بسیار فاکتور مهمی است که در بحث تحقیقات آزمایشگاهی مطرح می شود.

امیدوارم دانشجویان عزیز به این نکته توجه کنند که این مقطع، دوران طلایی زندگی علمی و کاری ایشان می باشد. در این راه ممکن است محدودیت هایی وجود داشته باشد اما تلاش در برطرف نمودن این چالش ها موجب ارتقای شخصیت علمی و اجتماعی آنان می شود. در گروه پزشکی مولکولی تلاش ما برای هموار ساختن دوره تحصیلی دانشجویان گرامی می باشد.