اخلاق حرفهای و کرامت مادری؛ دو روی یک سکه در نظام سلامت
نخستین سمپوزیوم «اخلاق حرفهای و کرامت مادری» با حضور کارشناسان حوزه مامایی، سلامت باروری و بیهوشی در دانشگاه علوم پزشکی همدان برگزار شد. در این رویداد، بر آموزش مستمر اخلاق حرفهای، پاسداشت کرامت زنان در دوران بارداری و زایمان و ارتقای مهارتهای ارتباطی کادر درمان تأکید شد.
به گزارش وبدا در همدان،سامره قلیچخانی، کارشناس مسئول اداره دفتر مامایی معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی همدان، در این سمپوزیوم با بیان اینکه اخلاق حرفهای چراغ راه نظام سلامت است، اظهار کرد: «اخلاق حرفهای تنها مجموعهای از مقررات نیست، بلکه در کوچکترین رفتارها، از نحوه برخورد پرسنل پذیرش تا همدلی پزشک در اتاق عمل، نمود پیدا میکند. هدف ما تأمین سلامت جسمی، روانی و اجتماعی بیماران در کنار رعایت کامل حقوق آنهاست.
وی افزود: در بخشهای مادر و نوزاد، توجه به کرامت مادری از اهمیت ویژهای برخوردار است. مادر در دوران بارداری و زایمان نه یک بیمار، بلکه موجودی توانمند و محترم در حال آفرینش حیات است و مراکز درمانی باید پناهگاهی امن برای این تجربه بیبدیل باشند.
کارشناس مسئول دفتر مامایی معاونت درمان با اشاره به پیوند ناگسستنی اخلاق حرفهای و کرامت مادری تصریح کرد: یک ماما یا پرستار زمانی حرفهای واقعی است که علاوه بر مهارت علمی، آرامشبخش باشد، به حریم خصوصی احترام بگذارد و حق انتخاب مادر را به رسمیت بشناسد. بر همین اساس، برنامهریزیهای معاونت درمان بر استانداردسازی فضاهای فیزیکی، آموزش مهارتهای ارتباطی و اجرای پروتکلهای مشارکت مادر در فرآیند زایمان متمرکز است.
قلیچخانی همچنین سیاستهای کلان نظام سلامت را مبتنی بر «تولد ایمن و محترمانه» دانست و گفت: گسترش زایمان طبیعی کمدرد، کاهش مداخلات غیرضروری، توجه به سلامت روان و پیشگیری از افسردگی پس از زایمان از جمله اقدامات اساسی در راستای تکریم مقام مادر است. نظام نظارتی نیز بهطور جدی اجرای این اصول را پیگیری میکند.
کرامت مادری و پیوند آن با اخلاق حرفهای
در ادامه، متخصص سلامت باروری و مدیر گروه مامایی و بهداشت باروری دانشگاه نیز با اشاره به بیانیه سازمان جهانی بهداشت (WHO) اظهار کرد: هر زن حق دارد در دوران بارداری و زایمان، از بالاترین سطح استاندارد سلامت و مراقبتهای محترمانه برخوردار شود. بیتوجهی به کرامت مادران، چه در قالب خشونت کلامی یا جسمی و چه از طریق مداخلات پزشکی بدون رضایت آگاهانه، نقض آشکار حقوق بشر است.
وی با تأکید بر اهمیت رضایت آگاهانه، حفظ حریم خصوصی، تداوم مراقبت و حمایت روانی–اجتماعی از مادران افزود: «تحقیقات نشان داده است بسیاری از زنان در حین زایمان با بیاحترامی و بدرفتاری مواجه میشوند؛ در حالی که توجه به کرامت زنان میتواند نقش مهمی در کاهش مرگومیر مادران و افزایش رضایتمندی آنان داشته باشد.
این متخصص سلامت باروری همچنین خواستار حمایت دولت و نهادهای ذیربط و برنامهریزی دقیق برای ارتقای کیفیت مراقبتها و آگاهیبخشی به مادران باردار شد و تصریح کرد: «مادر نباید پس از زایمان رها شود؛ پیگیریهای پس از ترخیص و همراهی مداوم باید جزو اولویتهای نظام سلامت قرار گیرد.
اهمیت مهارتهای ارتباطی و رعایت کرامت مادران
در بخش دیگری از این سمپوزیوم، دکتر فرهادی، متخصص بیهوشی، با تأکید بر اهمیت آموزش و مهارتهای ارتباطی در حوزه سلامت مادران گفت: «کار با مادران، بهویژه در محیطهای با سطح اقتصادی–اجتماعی پایین، فرصتی ارزشمند برای اصلاح باورهای نادرست و آموزش شیوههای درست مراقبتی است. این آموزشها باید با ظرافت، هوشمندی و بدون تحقیر بیماران انجام شود.
وی با اشاره به ضرورت مهارت پرسشگری و مدیریت زمان در ارتباط با بیماران افزود: گاهی شرایط اورژانسی اجازه گفتوگوی طولانی نمیدهد. در چنین مواقعی باید با پرسشهای کلیدی و مدیریت زمان، در کوتاهترین زمان نیاز فوری مادر را شناسایی و پاسخ داد. استفاده از زبان بدن و ایجاد همدلی، نقش مهمی در جلب اعتماد و آرامش مادر دارد.
این متخصص بیهوشی با بیان اینکه حفظ کرامت زنان باردار و رعایت حریم خصوصی آنان از اصول اساسی مراقبت است، خاطرنشان کرد: بیتوجهی به انتخاب روش زایمان توسط مادر، فریاد زدن بر سر بیماران در حین زایمان یا نادیده گرفتن حقوق افراد، نمونههایی از رفتارهایی است که باید اصلاح شود. حتی در موارد خاص مانند بیماران زندانی یا مهاجران، لازم است بیش از پیش به کرامت انسانی توجه شود.
دکتر فرهادی در پایان بر ضرورت آموزش مداوم مهارتهای ارتباطی برای پزشکان و ماماها تأکید کرد و گفت: یکی از ضعفهای اصلی در نظام سلامت، کمبود آموزش در حوزه ارتباطات است. برگزاری کارگاههای تخصصی و عملی میتواند به بهبود تعامل میان کادر درمان و مادران کمک شایانی کند.
شایان ذکر است که در ادامه این مراسم، متخصصین به بررسی قوانین مربوط به سقط و عوارض آن پرداختند و در پایان، از ماماهای برتر طرح «نفس» تجلیل شد و اقدامات آنان در تشویق به زایمان طبیعی مورد تقدیر قرار گرفت.





نظر دهید