به گزارش وبدا در همدان روز دوشنبه 27 بهمن ماه آیین اختتامیه اعتباربخشی فرهنگی بیمارستان‌ها با حضور نماینده ولی فقیه در استان، رئیس دانشگاه ، معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی همدان، مسئول نهاد رهبری استان و ارزیابان و روسای دانشگاه برگزار شد

 

دکتر زهرا اصغری  در این مراسم ، با قدردانی از حضور مدیران و ارزیابان، اظهار داشت: فرهنگ تعریف ساده و واحدی ندارد، فرهنگ دانایی آموخته‌شده مردمانی است که در یک گستره جغرافیایی طی سال‌ها و قرن‌ها در کنار هم زیسته‌اند؛ مجموعه‌ای برخاسته از تاریخ، جغرافیا و باورهای مشترک، در فرهنگ ایرانی ـ اسلامی، انسان جایگاهی والا و ارجمند دارد و همین نگاه، مبنای بسیاری از سیاست‌گذاری‌ها در نظام سلامت است.

 

 وی با تأکید بر جایگاه انسان در آموزه‌های دینی و ادبیات فارسی گفت: در منابع دینی، انسان جانشین خداوند بر زمین معرفی شده و در آثار بزرگان ادب همچون مولانا جلال‌الدین محمد بلخی نیز انسان دارای جایگاهی یگانه و بی‌بدیل است،بنابراین، هر برنامه‌ای در حوزه سلامت باید مبتنی بر پاسداشت شأن و منزلت انسان باشد.

 

معاون فرهنگی و  دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی همدان  با اشاره به مبانی اخلاق پزشکی تصریح کرد: از نگاه حکمایی چون ابوعلی سینا، اساس طبابت بر اخلاق استوار است و در این نگاه، بیمار بر بیماری اولویت دارد، طرح انطباق و اعتباربخشی فرهنگی نیز دقیقاً با همین رویکرد طراحی شده تا هم شأن بیماران و هم کرامت همکاران حوزه سلامت حفظ شود.

 اصغری در ادامه به پیشینه قانونی طرح انطباق اشاره کرد و گفت: قانون انطباق امور اداری و فنی مؤسسات پزشکی در سال ۱۳۷۷ در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید و پس از تأیید شورای نگهبان، آیین‌نامه اجرایی آن در سال ۱۳۸۰ در دولت تصویب و از سوی وزارت بهداشت به دانشگاه‌ها ابلاغ شد، از آن زمان تاکنون، دانشگاه علوم پزشکی استان همواره از دانشگاه‌های پیشگام در اجرای این قانون بوده و به‌صورت مستمر فرآیند پایش و اعتباربخشی فرهنگی بیمارستان‌ها را اجرا کرده است.

 وی با بیان اینکه در حال حاضر بیش از ۲۵ شاخص برای ارزیابی مراکز درمانی تعریف شده است، افزود: ارزیابی‌ها با حضور نمایندگان نهاد مقام معظم رهبری و معاونت‌های درمان، توسعه، بهداشت، فرهنگی و آموزشی انجام می‌شود و بیمارستان‌های آموزشی و غیرآموزشی استان بر اساس این شاخص‌ها مورد سنجش و درجه‌بندی قرار می‌گیرند، البته این درجه‌بندی به معنای نادیده گرفتن تلاش همکاران در مراکزی که با محدودیت‌های ساختاری مواجه‌اند نیست، بلکه هدف، ارتقای مستمر کیفیت خدمات است.

 

وی همراهی مدیران و رؤسای بیمارستان‌ها و شبکه‌های بهداشت و درمان را نقطه قوت اجرای این طرح دانست و تأکید کرد: برای استمرار موفقیت‌ها، لازم است شاخص‌ها متناسب با نیازهای روز بازنگری شوند و در این مسیر، دیدگاه‌های مدیران و کارکنانی که در خط مقدم خدمت‌رسانی حضور دارند، تعیین‌کننده و راهگشا خواهد بود.

 

معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع سرمایه اجتماعی پرداخت و گفت: امروز جامعه با چالش کاهش اعتماد اجتماعی مواجه است، اما بر اساس پیمایش‌های ملی، وزارت بهداشت در صدر نهادهای مورد اعتماد مردم قرار دارد. این سرمایه اجتماعی ارزشمند، حاصل رفتار حرفه‌ای، رعایت اخلاق، کرامت انسانی و پایبندی به فرهنگ ایرانی ـ اسلامی توسط کادر سلامت است.

 

اصغری در پایان با قدردانی از ارزیابان و تمامی کارکنان حوزه سلامت خاطرنشان کرد: هرگاه متناسب با ارزش‌های فرهنگی خود عمل کرده‌ایم، توانسته‌ایم حس اعتماد، همدلی و آرامش را در میان بیماران و همکاران تقویت کنیم. امیدواریم با استمرار این رویکرد، کیفیت خدمات درمانی و رضایتمندی مردم بیش از پیش ارتقا یابد.

 

اعتباربخشی فرهنگی باید به «هوای تنفسی» بیمارستان‌ها تبدیل شود

  حجت‌الاسلام والمسلمین سعید کاظمی، مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه علوم پزشکی،نیز ضمن قدردانی از مدیران، ارزیابان و دست‌اندرکاران اجرای طرح انطباق افزود: تلاش‌های صورت‌گرفته در طول سال برای اجرای فرآیند اعتباربخشی فرهنگی، اقدامی ارزشمند در مسیر ارتقای کیفیت خدمات درمانی و صیانت از کرامت بیماران است، البته همان‌گونه که در فقه اسلامی نیز تأکید شده، موارد اضطرار استثنا هستند و نباید به قاعده تبدیل شوند؛ اصل، اجرای دقیق و مستمر ضوابط است.

 

 وی با اشاره به بیانات  رهبر معظم انقلاب درباره اهمیت فرهنگ گفت: فرهنگ به تعبیر مقام معظم رهبری، همچون هوایی است که انسان در آن تنفس می‌کند، بنابراین، انطباق و اعتباربخشی فرهنگی باید به یک فرهنگ سازمانی تبدیل شود؛ به‌گونه‌ای که رعایت اصول آن نیازمند تذکر و نظارت دائمی نباشد، بلکه به صورت خودجوش در رفتار و عملکرد کارکنان جلوه‌گر شود.

 

 مسئول نهاد رهبری استان با بیان اینکه کیفیت خدمات تخصصی و فوق‌تخصصی در نظام سلامت کشور قابل تقدیر است، تصریح کرد: گاهی ممکن است بهترین خدمات درمانی ارائه شود، اما اگر ظرافت‌های رفتاری، ظاهری و محیطی رعایت نشود، حس مطلوب به بیمار منتقل نخواهد شد، آراستگی محیط بیمارستان، رعایت بهداشت، نوع پوشش و نحوه گفتار و رفتار کارکنان، همگی در شکل‌گیری اعتماد و احساس امنیت بیمار نقش تعیین‌کننده دارند.

 

حجت‌الاسلام والمسلمین کاظمی تأکید کرد: تکریم بیمار به معنای احترام به فرهنگ، باور و انتخاب اوست، اگر بیماری درخواست کند روند درمان توسط پزشک  هم‌جنس انجام شود، این خواسته نه توهین به کادر درمان، بلکه حقی مبتنی بر قانون، شرع و احترام به باورهای شخصی است،قانون انطباق نیز با همین رویکرد تدوین شده و در عین حال، در موارد اضطراری، حفظ جان بیمار در اولویت مطلق قرار دارد.

 

 وی خاطرنشان کرد: اعتباربخشی فرهنگی ابزاری برای اجرایی‌سازی قانون و تبدیل ضوابط به هنجارهای پایدار سازمانی است،هدف آن ایجاد فضایی آرام، منظم و اخلاق‌مدار در بیمارستان‌هاست؛ فضایی که بیمار و خانواده او جز دغدغه درمان، نگرانی دیگری نداشته باشند و از حفظ حریم خصوصی، کرامت انسانی و رعایت اصول حرفه‌ای اطمینان داشته باشند.

 

 این مقام مسئول در پایان با اشاره به قداست حرفه پزشکی گفت: پزشکی در طول تاریخ، حرفه‌ای مقدس و مورد اعتماد مردم بوده است و صیانت از این اعتماد، در گرو رعایت دقیق اصول اخلاقی و فرهنگی است. اگر این اصول به درستی نهادینه شود، حتی در دشوارترین شرایط نیز سرمایه اجتماعی نظام سلامت تقویت خواهد شد.

صیانت از کرامت بیماران و حمایت از رزیدنت‌ها، لازمه تحقق واقعی فرهنگ انطباق در بیمارستان‌هاست

 

دکتر محمد مهدی منجم، رئیس بیمارستان فوق تخصصی قلب فرشچیان و نماینده رؤسای بیمارستان‌های استان،  نیز، با تأکید بر مسئولیت امانت‌داری کادر سلامت، گفت: ما عهدی با خداوند بسته‌ایم که امانت‌دار خوبی باشیم و در انجام وظایف خود، پایبند به این پیمان بمانیم. در مسیر درمان، برای ما نباید تفاوتی داشته باشد که بیمار چه دین، مذهب، جنسیت یا اعتقادی دارد؛ همه بیماران شایسته احترام و تکریم‌اند.

 

وی با اشاره به لزوم رعایت کرامت انسانی افزود: همان‌گونه که بزرگان دین تأکید کرده‌اند، هر انسانی که وارد این سرای خدمت می‌شود، حرمت دارد و باید بدون توجه به پیشینه و باورهایش، از خدمات شایسته برخوردار شود. احترام به همه اعتقادات بیماران، بخشی از اخلاق حرفه‌ای ما در نظام سلامت است.

 

رئیس بیمارستان  فوق تخصصی قلب فرشچیان با بیان اینکه امانت‌داری تنها محدود به بیماران نیست، تصریح کرد: در محیط دانشگاهی و آموزشی، رزیدنت‌ها، اینترن‌ها  و کادر درمان نیز امانت‌های ما هستند، رفتار و نحوه برخورد ما با آنان، جنبه آموزشی و الگوساز دارد، با توجه به شرایط معیشتی دشوار برخی از این عزیزان، لازم است حمایت بیشتری از آنان صورت گیرد تا فشارهای اقتصادی به کیفیت تعاملات حرفه‌ای آسیب نزند.

 

دکتر منجم  در ادامه به برخی نیازهای زیرساختی بیمارستان فرشچیان اشاره کرد و گفت: این مرکز علاوه بر استان همدان، بیماران چند استان دیگر را نیز پوشش می‌دهد، ایجاد فضایی تحت عنوان «همراه‌سرا» برای اسکان و استراحت همراهان بیماران، به‌ویژه در شرایط نامساعد جوی، از ضروریات است و می‌تواند بخشی از حقوق بیماران و خانواده‌های آنان را تأمین کند.

 

وی همچنین بر لزوم مدیریت مناسب ساعت ملاقات و کنترل مبادی ورودی بیمارستان تأکید کرد و افزود: رعایت ضوابط ملاقات برای حفظ آرامش بیماران ضروری است، با توجه به ساختار عمودی بیمارستان و تعدد مسیرهای دسترسی، تقویت زیرساخت‌های انتظامی و ساماندهی ورودی‌ها می‌تواند به حفظ نظم و صیانت از حقوق بیماران کمک کند.

اعتباربخشی فرهنگی، مکمل ارتقای فنی خدمات و ضامن تعالی رفتار سازمانی است

 

دکتر حمیدرضا سیف، مدیر بیمارستان آیت‌الله علیمرادیان نهاوند و نماینده مدیران استان،  در این مراسم، با قدردانی از حضور مسئولان و برگزارکنندگان جلسه، بر نقش کلیدی اعتباربخشی فرهنگی در ارتقای کیفیت خدمات سلامت تأکید کرد.

 

وی با تبریک کسب رتبه برتر دانشگاه علوم پزشکی همدان در حوزه کمیته اخلاق بالینی در سطح وزارت بهداشت، اظهار داشت: اعتباربخشی یک فرآیند نظام‌مند برای ارزیابی و تعیین اعتبار سازمان‌ها بر اساس استانداردهای ساختاری، فرآیندی و محتوایی است و اعتباربخشی فرهنگی در واقع زیرمجموعه‌ای از نظام جامع اعتباربخشی محسوب می‌شود که بر ارزش‌های حاکم بر محیط درمان، رفتار سازمانی و استانداردهای اخلاقی تمرکز دارد.

 

نماینده مدیران استان افزود: هدف طرح انطباق این است که خدمات بیمارستانی نه‌تنها از نظر علمی و فنی در سطح مطلوب باشند، بلکه از منظر فرهنگی، اخلاقی و رعایت موازین شرعی نیز در جایگاه شایسته‌ای قرار گیرند، در همین راستا، کتابچه فرهنگی وزارت بهداشت در قالب حدود ۱۰ فصل و ۱۴۸ شاخص تدوین و به دانشگاه‌ها ابلاغ شده و شاخص‌ها توسط تیم‌های ارزیاب بررسی و در سامانه مربوطه ثبت می‌شوند.

 

دکتر سیف با اشاره به برخی محورهای مهم این ارزیابی‌ها تصریح کرد: رعایت موازین شرعی، حفظ حریم خصوصی بیماران، مناسب‌سازی فضاها، تعهد سازمانی، نظام آراستگی و همچنین اجرای سیاست‌های مرتبط با قانون حمایت از جوانی جمعیت، از جمله شاخص‌های کلیدی این طرح است.

 

وی به چالش‌های موجود در اجرای طرح اشاره کرد و گفت: در برخی استانداردها ابهاماتی وجود دارد که باعث تفاوت در برداشت ارزیابان می‌شود، همچنین کمبود منابع انسانی، به‌ویژه در حوزه نیروهای خدماتی و کمک‌پرستاری، و محدودیت‌های مالی از مهم‌ترین موانع اجرای کامل الزامات است. اجرای موفق این طرح نیازمند تأمین بودجه مشخص و پایدار است.

 

مدیر بیمارستان آیت‌الله علیمرادیان نهاوند ادامه داد: از دیگر چالش‌ها می‌توان به جابه‌جایی مکرر مسئولان بهبود کیفیت و دبیران کمیته‌ها اشاره کرد که موجب وقفه در روند اجرای برنامه‌ها می‌شود. علاوه بر این، سنجش اثربخشی برنامه‌های فرهنگی به دلیل ماهیت کیفی آن‌ها دشوارتر از شاخص‌های کمی درمانی است و نیازمند طراحی ابزارهای دقیق‌تری است.

 

 سیف طرح انطباق را یکی از موفق‌ترین برنامه‌های وزارت بهداشت دانست و افزود: این طرح نقش مؤثری در ارتقای کیفیت خدمات و ایجاد فضای فرهنگی مناسب در بیمارستان‌ها داشته است.

 

 وی در بخش دیگری از سخنان خود به اقدامات فرهنگی انجام‌شده در بیمارستان آیت‌الله علیمرادیان اشاره کرد و گفت: ایجاد «بوستان جوانی جمعیت» و کاشت یک اصله درخت به‌ازای هر تولد (که تاکنون ۲۵۰ درخت کاشته شده است)، راه‌اندازی اتاق اذان برای نوزادان با حضور روحانی مستقر، تجهیز اتاق ویژه سوگ برای همراهی خانواده‌ها در زمان فوت بیماران، و طراحی فضای آتلیه برای ثبت لحظات تولد نوزادان از جمله این اقدامات است.

 

وی همچنین از بهره‌گیری از ظرفیت خیرین و دستگاه‌های اجرایی شهرستان خبر داد و گفت: با جذب بیش از یک میلیارد و پانصد میلیون تومان از خیرین و استفاده از ظرفیت شهرداری در بهسازی محوطه، آسفالت و تجهیز فضاهای عمومی بیمارستان، تلاش کرده‌ایم محیطی آبرومند و متناسب با شأن مردم فراهم کنیم.

 

نماینده مدیران استان در پایان با تأکید بر تداوم مسیر ارتقای فرهنگی در مراکز درمانی خاطرنشان کرد: با وجود چالش‌ها، اجرای دقیق و همدلانه طرح انطباق می‌تواند به تقویت رفتار حرفه‌ای، افزایش رضایتمندی بیماران و تعالی فضای اخلاقی بیمارستان‌ها منجر شود.